|
Thơ Mặc Giang
qua cái nh́n của mọi giới
Khơi ḍng
Được
sinh ra, lớn lên, đi vào trường học, đi vào trường
đời, rồi dong ruổi muôn phương, và dù có ra sao, Quê
Hương vẫn C̣n Đó !
Từ
thuở phôi sinh xuất hiện Lạc Hồng, Hùng Vương - Văn
Lang, xuyên qua chiều dài lịch sử, cấu thành mảnh dư
đồ Chữ S, với Bắc Nam Trung gấm vóc, với núi non
hùng vĩ, biển rộng sông dài, với những tên gọi thân
yêu Huế - Sài G̣n - Hà Nội, với từng thời kỳ dù có
qua đi, không gian dù có biến đổi, và dù cho vật đổi
sao dời, Quê Hương vẫn C̣n Đó !
Những
thế hệ tiền nhân đă nằm xuống trên mọi nẻo đường quê
hương, “Những
lối đi chạy ngang qua đất đỏ. Những lối về chạy dọc
dưới trời xanh. Những mạch máu của trái tim thành
phố. Những đốt xương của thân thể châu thành”,
thế hệ hôm nay đang dấn bước, thế hệ ngày mai sẽ
tiếp theo, “Em
vẽ một ṿng tṛn, Tôi vẽ một h́nh vuông, Khép hai
chữ vuông - tṛn, Thành quê hương muôn thuở”,
cho từng gạch nối nối liền, dù lành lặn hay rách nát,
đă đang và sẽ đi qua, Quê Hương vẫn C̣n Đó !
Qua
thời gian dài dặt trong thi thiết của tâm can đan
kín, đôi mắt ch́m sâu, và trong thê thiết của Biển
Đông bạc sóng, Trường Sơn bạc màu, nghe tiếng gọi
của đêm trường, nghe tiếng nói của canh thâu, nỗi
khắc khoải của tâm tư, nỗi thổn thức của tấm ḷng,
được ươm vọng chia xẻ, đến với, đón nhận và cho nhau
trong t́nh thương, sự sống, con người, tạo thành
những ḍng chảy mênh mông, cô đọng và tiết tấu thành
ngôn từ, âm điệu, nhịp khúc, có thể cho rằng đó là
những vầng thơ bơi lội trên sông biển thi ca phong
phú của Việt Nam, hay “Con
nai vàng ngơ ngác, Đạp trên lá vàng khô”
trên núi rừng tao đàn tuyệt tác của dân tộc. Tác giả
không dám tự nhận, tự xưng, nhưng khẳng quyết có
quyền được đến, nh́n, thấy và sống với Quê Hương C̣n
Đó ! Bỡi quê hương là của Việt Nam chứ không phải
của riêng ai, cho nên, ai là người Việt Nam, là đă
có sẵn quê hương của ḿnh !
Theo
năm tháng trầm tư trong chiều sâu tâm thức để ṃ mẫm
vào bóng dáng hư vô, gơ tiếng vô thinh vào nẻo mịt
mù của có không, c̣n mất, tử sinh, chung thỉ, đôi
lúc bị chơi vơi trên đỉnh đồi diễm ảo, hay tan hoang
nơi hổ thẳm giá băng. Sự tịch vắng của siêu nhiên,
dù đă có những bậc thoát trần vẽ lên nhiều nét chấm
phá, nhưng rồi cũng vĩnh nhiên trầm lắng miên trường.
Mượn cánh lăng du phiêu bạt vào thời gian vô tận,
không gian vô cùng, bỗng dưng, tiếng vọng hồi quan,
nụ cười phản chiếu từ chốn huyễn ảo, tịch băng, vĩnh
nhiên ấy. Th́ ra, ḍng sông sinh tử, ḍng chuyển sắc
không luôn hiện hữu dấu nét h́nh hài của người lăng
tử, đă từng phiêu du tự thuở hồng hoang, và măi măi
phiêu du đến tận vô chung, chạm vào những điểm đă
chấm phá và chưa chấm phá, bước đi trên lộ tŕnh phi
đạo vô môn, mà mọi nẻo vào ra chính là nhà xưa quê
cũ, đánh bật gốc rễ của có không, c̣n mất, ghi lại
thành vầng thơ ca hát trên mọi nẻo đường đi khắp
ngưỡng cửa diêm phù.
70 bài
trong Quê Hương C̣n Đó là tập thơ tự in ấn phát hành
đầu tay, đầu đời, và đầu tiên trong chuỗi 650 bài.
Đă thực hiện 45 Dĩa Audio CD Ngâm Thơ với hơn 30
nghệ sĩ tài hoa như Hồng Vân, Thúy Vinh, Đoàn Yên
Linh, Phan Xuân Thi, vân vân . . . Đă phổ nhạc 120
bài với hơn 40 nhạc sĩ “gạo cội” của âm nhạc Việt
Nam như Châu Kỳ, Hằng Vang,
Thế Bảo,
Quốc Thắng, Minh Châu, . . . và hai tác phẩm trường
thi đă sáng tác, xin theo thời gian sẽ được gởi đến
tất cả mọi người.
Ước
mong tập thơ nầy sẽ đến tay quí vị với những thịnh
t́nh quí mến, hoan hỷ, để tạo cơ duyên, trợ lực, cho
những tập kế tiếp và những sản phẩm của tác giả.
Ngày
30-10-2005
Trân trọng
Mặc Giang
Đọc Thơ Mặc Giang
“Thấy tưởng Thường, nhưng Hay, Lạ và Đặc Biệt !”
60 năm
trước, lúc trên 10 tuổi biết đọc sách, tôi cũng
thích thơ, nhưng t́m đọc loại thơ chinh chiến (
người chiến binh đi chiến đấu). Những bài hay th́
chép ra sổ nhỏ để đọc lai rai. Thỉnh thoảng cũng
thích thơ t́nh, loại hay cả ư lẫn lời. Cho tới lúc
sắp rụng về cát bụi, tôi chuẩn bị để ra đi cho nhẹ
nên không c̣n hồn để đọc thơ nữa.
Tuy
nhiên, nhờ biên soạn sách 30 Năm . . . Phải đọc,
phải lục lọi, nên đọc đủ thứ thơ, hay cũng đọc không
hay cũng đọc, v́ hay và không hay thường hay lẫn lộn.
Hoặc nếu nghe ai đó khen thơ tác giả này nọ hay, th́
tôi chú ư đọc thử.
Một
hôm, như thông lệ, tôi hay ghé các vị trong Ban Biên
Soạn, vừa thăm chừng bài đánh máy và đem bài đánh
rồi về đọc. Đang gặp một vị trong Ban khoảng 15 phút
xong, chuẩn bị ra về, th́ bất ngờ gặp Mặc Giang đeo
túi vải đi vào, tôi chào cả hai, ra về. Bước đi mấy
bước, tôi ngoáy lại thưa với ông : “Nội tướng tôi
đọc trên báo thấy nhiều Thơ Mặc Giang, bà ấy khen
quá, mà tôi chưa đọc. Nếu được, cho tôi xin những
bài thơ đă phổ biến !”. Ông cười rồi móc trong túi
vải đeo, lấy ra và đưa 3 tập thơ khổ A4, mỗi tập 100
bài, trông thật đẹp mắt. Tôi xin chữ kư, ông nói
đóng dă chiến mà, để mai mốt in sách đă, đem về đọc
đi.
Về đọc
ngay hai hôm. Sau đó đến gặp, thưa với ông, tôi đang
lục t́m các bài viết kể cả thơ nói về 30 năm xa xứ,
nhưng tuyệt nhiên chưa thấy. Xem kỹ trong 3 tập thơ
của ông mới cho, có được vài câu. Ước ǵ có được vài
trang cho kịp, v́ vài tuần nữa là sách đưa đi in.
Nghe tôi nói thế, ông làm thinh. Vài ngày sau, anh
Đức Lan (kỹ thuật) báo tin có 3 trang thơ của Mặc
Giang mới gởi tới cho sách 30 Năm. Tôi cấp tốc chạy
lấy bài về đọc. Bài 1 “Ba mươi năm, lịch sử trôi
ḍng !”. Bài 2 “Ba mươi năm rồi đó !”. Bài 3 “Ḍng
thời gian Em có nghe !”. (Cả ba bài, buồn, hay và
rất cảm động). Rồi chọn một bài cho vào sách, đúng
ra là cả ba, nhưng số trang dành cho từng vị có hạn.
(Xin mời độc giả chờ t́m đọc khi tác giả xuất bản).
Cũng
Mặc Giang, những ḍng thơ khác, trong “Tôi đi măi
trên hành tŕnh bất diệt” (tháng 6-2005) :
Nếu bảo
chết là trở về cát bụi
Hỏi
suối vàng c̣n có chỗ để dung
Mà xưa
nay nhào vô đó tới cùng
Nhét
một đống th́ làm sao thở nổi ? ...
Trong
“Rau Cỏ bốn mùa” (6-2005)
Hơn 30
loại rau được vào đây :
... Cỏ
rau đều có bốn mùa
Có tiền
mua chợ, không, mua ngoài đồng
Dù
ngon, dù dở, cũng xong
Đói ăn
khát uống no ḷng th́ thôi
Quê
ḿnh đẹp lắm ai ơi
Cơm
ngon canh ngọt đời đời ấm no.
Trong
“Sông nước Việt Nam” (7-2005)
... Bắc
Nam Trung vẫn một màu
Năm
ngàn năm, vẫn trước sau một ḍng
Cùng đi, liền núi liền sông
Bắc cầu
liền nhịp, bắc sông liền bờ
Cùng đi, ǵn giữ điểm tô
Muôn
năm bền vững cơ đồ Việt Nam.
Nếu
ngồi mà soạn ra những ḍng thơ ḿnh thích, th́ bài
nào cũng có, nhưng hai câu “Mập mờ chiếc bóng lung
linh. Hư vô một cơi riêng ḿnh thế a !”, trong “Hư
vô, một cơi riêng ḿnh”, hay “Cội già ngă bóng lung
linh. Rừng khuya thức giấc, hỏi ḿnh là ai ?” trong
“Quê nhà sẵn có từ lâu”, làm cho tôi, tuổi luống về
chiều giật ḿnh và rúng động.
Quả
thật, “Thơ thấy Thường mà Hay, Lạ và Đặc Biệt” !
Không lạ, sao phi thuyền bắn phi tiêu vào sao chổi
giữa không trung cũng diễn tả được bằng thơ. Băo tố
Katrina hăi hùng bên Hoa Kỳ bữa trước, bữa sau đă có
Thơ của Mặc Giang phổ biến kêu gào cứu trợ, “Lại
động đất Kashmir” cấp kỳ đăng báo kêu cứu. Rồi “Từ
cơi chết, em lần ṃ sống lại”, nói về động đất tại
Iran. “SARS, cướp em tôi !” nói về dịch nhiễm thời
đại. “Dịch cúm này làm hại Gà tôi !”, đang là cơn
chấn động trùm khắp chưa diệt được. Nh́n qua ông và
thấy được ông, sâu sắc, nhạy cảm, kịp thời, và hoạt
động, làm việc, bất luận thời gian, thong dong nhưng
cực khổ, chịu đựng, và có một tư thái b́nh dị nhưng
dị thường.
Đặc
Biệt nhất ở đây, bài viết về Mẹ nhân Mùa Vu Lan, do
Lư Thừa Nghiệp bao dàn, có 7 bài thơ góp mặt trên
Thời Báo số 402, th́ Mặc Giang với nhan đề “Từ Đó Xa
Mờ, dâng hương hồn Mẹ”, được một vị yêu thơ, khó
tính, nhận xét và cho rằng, bài của Mặc Giang hay
nhất, có ư là diễn tả cảm động nhất.
Rất
tiếc, với hơn 5 tập thơ, tức hơn 500 bài, khổ A4,
được in “dă chiến”, tác giả bộn bề nhiều công việc,
phương tiện chưa cho phép, mà lượng thơ cứ ào ạc
tuôn trào, phong phú, đa dạng, đủ mọi h́nh ảnh, sắc
thái, như triều dâng vũ băo, xuôi ra tận biển, ngược
lên tận nguồn, vần vũ mây trời, lại đổ thành mưa,
tưới tẩm ruộng đồng, tắm mát muôn sông. Mới đó,
những ngày chuẩn bị cho Sách 30 Năm, tác giả có hơn
260 bài, th́ nay, chỉ mấy tháng thôi, con số đă lên
hơn 520 bài. Vậy mà nhà thơ Mặc Giang mới chuẩn bị
cho ra đời tập một “Quê Hương C̣n Đó”, gồm 70 bài
trong nay mai.
Tôi
không phải là một nhà thơ. Nhưng một hôm, có một BS
nói với tôi : “Tại Úc có một nhà thơ lớn và nhà thơ
ấy cũng là một anh hùng. Hồn thơ của ông đă nâng tôi
dậy”. Lại một nhà báo và là chủ nhiệm một tờ báo lớn
ở nước ngoài, hồi hưng thời, có khoảng 15 ngàn độc
giả dài hạn, sau đó, giản c̣n khoảng 10 ngàn. Ông
nói bóng rằng “Cách chọn bài của tôi, không cần danh
to, bằng cao, tên tuổi . . . mà phải Đặc biệt, Hay,
Lạ, là nhất và được ưu tiên”. Nay ông đă qua đời,
nhưng báo ấy vẫn c̣n sống khá mạnh. Lại thoảng nghe
có người nói, “Mặc Giang, ở cương vị kia, c̣n phải
gánh vác và hy sinh cho đến suốt đời, nhưng về lănh
vực sáng tác, ông đang có một khối lượng quá lớn, có
giá trị, để lại cho đời và đóng góp vào nền thi ca
dân tộc, bây giờ nếu có ra sao th́ cũng đủ rồi.”
Tôi
thật cảm kích khi nghe những ư đó, lại nhớ đến ư kia,
liền viết những ḍng nầy, nhưng vẫn mong rằng, Mặc
Giang sẽ không cho vào sách, dù tôi và tác giả thân
quen đă hơn 23 năm.
Ngày 25-10-2005
Ngô
Lâm
Đôi Lời Tâm-Sự
Tập
thơ trong tay quư-vị gồm bảy mươi bài thơ của
Mặc-Giang, trong số hơn năm trăm bài thơ đă sáng-tác,
được ấn-hành để gởi đến thi-hữu, văn-hữu và bạn đọc
bốn phương. Tác-giả đă làm thơ từ năm 1982, hoặc có
thể trước đó nữa. Những bài thơ trong tập này, như
chúng ta sẽ thấy, phần lớn được h́nh-thành vào những
năm 2003 và 2004.
Người
thơ có mặt tại Queensland từ hơn hai mươi năm nay,
với nếp sống, phong-thái, con người của ông, có lẽ
không xa lạ và đă trở thành một khuôn mặt
thân-thương đối với người Việt sinh-sống không những
tại thành-phố Brisbane, mà có thể trên toàn nước
Úc-Đại-Lợi - Tân Tây-Lan và một số quốc-gia
hải-ngoại.
Chừng
mười bài thơ trong số hơn một trăm bài có nói đến
Chùa, đến Phật. Điều đó, người đọc có thể chờ đợi và
đón nhận, không chút ngạc-nhiên. Từ sự cao-siêu
huyền-bí, từ chốn trời quê xa mờ, Thi-nhân đă vẽ lên
h́nh-ảnh Thầy cũ, trường xưa, một vài dấu nét
quen-thuộc nơi phố nhỏ, một khung-cảnh nên thơ trên
đường làng, êm-đềm bên gịng sông đơn-sơ, đạm-bạc,
xa-xưa, mà gắn-bó thật là thắm-thiết trong tâm-hồn
người viễn-xứ. Bút hiệu Mặc-Giang cũng gợi đến
h́nh-ảnh một gịng sông âm-thầm lặng-lẽ chảy trôi
không ngừng-nghỉ. Gịng thơ Mặc-Giang là sự kết-hợp
của một khối óc và một con tim, một tấm ḷng
hiền-hậu chăm lo cứu giúp người đời.
Thắm-thiết
nhất vẫn là T́nh Mẹ. Đồng-hương tại Queensland đă
chứng-kiến và chia-sẻ nỗi niềm đau-thương của người
hiếu-tử khi thư nhà chợt đến hay từ đường viễn-liên
báo tin Mẹ đă nhắm mắt ĺa đời. Tang-lễ tất cả chỉ
có “khói hương trầm nghi-ngút”, tiếc thương chỉ có
“mắt con nhoà rướm lệ”, và báo hiếu chỉ có “con
trầm-ngâm sống với Mẹ một đêm”. Bài thơ này có lẽ sẽ
được nhiều người ghi nhớ, nhất là những người con đă
mất Mẹ, không thể không ngậm- ngùi xúc-động.
Là
người đă chọn cuộc sống xa gia-đ́nh, xa bà con
thân-thích, nh́n về vạn-hữu chúng-sinh, nên những
bài thơ c̣n lại tác-giả đă hướng về tha-nhân, những
người thường gặp trong cuộc sống b́nh-thường
hiện-tại. Tác-giả đặc-biệt gởi niềm thân-ái đến
những người sống vất-vả, thiệt-tḥi và thua kém
trong xă-hội, như Người Mắt Cườm, Người Mù, Người
Cùi, Người Điên, Em Bé Nghèo, Em Bé Mồ Côi. Tác-giả
c̣n đặc-biệt chú-ư đến những nạn-nhân và những người
sống-sót qua những thiên-tai hay những thảm-họa.
Thế-nhân thường là ngoảnh mặt quay đi, không muốn
nh́n những đau-thương, thảm-khốc, không muốn đương
đầu với sự thật tàn-nhẫn và khắc-nghiệt. Cho đến bao
giờ t́nh yêu thương tha-nhân mới thật sự đến với
loài người, nẩy-nở trong ḷng mỗi người để cuộc
sống nơi cơi trầm-luân này vơi bớt đi ít nhiều những
niềm đau nỗi khổ?.
Sáng-tác
của Mặc-Giang rất là phong-phú. C̣n hơn bốn trăm bài
thơ nữa hy-vọng cũng sẽ được ấn-hành. Một số bài đă
được phổ-nhạc, trở nên truyền- cảm hơn với sự
trợ-giúp của ḥa-âm và tiết-điệu. Người đọc, thi-hữu
và đồng-hương chúng ta c̣n đợi chờ nhiều với những
ǵ sẽ được gởi đến qua “Thông-điệp của Mặc-Giang”,
một con người “quê-mùa cạn-cợt”, “nhỏ-nhoi kham-khổ”
(thật sự không hẳn như thế), nhưng cũng là một hồn
thơ mênh-mang đậm-đà, một tấm ḷng nhân-ái bao-la,
chứa đựng một sức-sống mănh-liệt, một tâm-hồn trong
những tâm-hồn đích-thực Việt Nam.
Brisbane ngày 7 tháng 12 năm 2005
Giáo-sư Đào Hoàng-Nga
Bác-sĩ Hà Ngọc-Thuần
Duyên thơ kỳ ngộ
Hồn thơ
thường hay bay bổng như cánh tơ trời, phiêu hốt như
ánh trăng suông. Ít khi dạt vào bến bờ văn học nào
đó để hội tụ, đàn đúm những ngă rẽ mơ hồ.
Ở thơ,
không có t́nh tri kỷ tri bỉ như Bá Nha, Tử Kỳ trong
âm nhạc. Rất hiếm thứ t́nh tâm đắc như Xuân Diệu,
Huy Cận ở ḍng thơ tiền chiến. Đi xa hơn nữa là
Rimbaud và Verlaine của nền văn học Pháp thời cực
thịnh của trường phái lăng mạn.
Thơ
không cần giao t́nh kết bè, kết nhóm. Thứ thơ nằm ở
các Thi - Văn - Đoàn chỉ nặng phần h́nh thức phô
trương lẫn nhau.
Thơ
đóng cửa để tự vái nhau. Từ đó đong đưa vơng buồn.
Tôi quan niệm thế đó, nên đành cam phận lẻ loi, cuộn
ḿnh như con sâu đo trên chiếu ngồi của những nhà
thơ đương đại.
Tôi lạ
ngay chính ḿnh nên thường thảy tầm nh́n hữu hạn ở
những ḍng thơ quẩn quanh bên ḿnh. Xa hơn, có khi
lạc bước trên đường về.
Gần
đây, chẳng hiểu v́ lư do nào, nhà thơ Mặc Giang ở xứ
Nữ Hoàng nắng ấm đă giao t́nh với tôi qua đường dây
điện thoại viễn liên giữa QLD và NSW, không chỉ một
lần mà đến năm sáu lần như vậy. Sydney đang độ giao
mùa. Thấy vậy mà không phải vậy ! Tôi đâm bần thần,
khó nghĩ. Mặc Giang là ai, tôi chưa hề giáp mặt ?
Nghe giọng nói, tôi đoán nhà thơ chưa già lắm, gốc
gác ở Miền Trung khô cằn sỏi đá.
Tôi
gọi Mặc Giang là một nhà thơ tự nhiên, thoải mái và
không ngượng miệng. Cũng chỉ qua đường dây viễn liên,
ông nói chuyện thơ văn với tôi một cách tự tin,
thích thú và dí dỏm lạ thường.
Tôi
nghĩ, ông tự đóng đô ở ṿng đai thơ ḿnh cũng đủ để
ông cả cười nh́n thấu trời xanh, hoặc độc ẩm dưới
ánh trăng mơ màng. C̣n ǵ nữa ? Chẳng hiểu v́ thứ
duyên thơ kỳ ngộ nào khiến ông lại cả tin tài năng
vào người bạn thơ chưa một lần gặp mặt để nhờ viết
Lời Bạt cho tập thơ đầu tay có tựa đề Quê Hương C̣n
Đó, ông dự trù ra mắt giới yêu thơ một ngày gần đây.
Tôi nói,
tôi không hội đủ khả năng viết Lời Bạt cho tập thơ
nặng kư (100 bài) của ông đâu ! Ông đặt lầm chỗ rồi.
Ông nói, chẳng sao ! Anh cứ viết thoải mái như lúc
anh viết Tạp Ghi trên trang Văn Nghệ (Dân Việt) đó
mà ! Tôi nói, văn tạp ghi là thứ văn hổ lốn, nghĩ
sao viết vậy. Viết cho vui đời mà. Viết cho lời Bạt
thơ khó lắm ông ơi ! Ông nói, tôi thích lối viết của
anh, tinh nghịch và tếu lắm. Anh cứ viết đi, tôi
chẳng ngại đâu !
Tôi
rung chuông : ông là nhà thơ �khác đời� . . . Triết
lư siêu nhiên tôi rỗng lắm. Viết giới thiệu ông, mối
mọt đục rỗng thơ ông th́ sao ? Có tiếng cười vang
trong điện thoại !
Nói
qua, nói lại, cuối cùng tôi đă nhận cả năm trăm bài
thơ ông gởi xuống cho tôi chong mắt mà đọc. Trong số
này, Quê Hương C̣n Đó sẽ có 70 bài sắp tới đây.
Trước mặt tôi, thơ Mặc Giang cả một tập dày cộm,
tràng giang, đại hải. Chẳng sao, ḿnh là người yêu
thơ. Đọc thơ để tự t́nh cùng thơ, c̣n ǵ thú bằng !
Trong
bài “Tôi C̣n Đứng Đó Với Tôi” (trang số 100), chỉ
đọc thoáng qua những ḍng đầu, tôi đă buột miệng : Ồ
lạ nhĩ, nhà thơ này phiêu hốt dữ ! Bạn muốn biết ư ?
Hăy thư thả đọc dùm tôi những câu thơ như “thoang
thoảng hương hồn thi bá Vũ Hoàng Chương” ở một cơi
âm nào đó đă ḥa nhập vào tứ thơ Mặc Giang trên
dương trần :
“Tôi
c̣n để lại ǵ không”
Tôi
không thật có, có không c̣n ǵ
Bụi mờ
cuốn hút đường đi
Gió lay
nhè nhẹ có chi bóng h́nh
Lững lờ
ánh ngọc lung linh
Đèn
khuya chợt tắt, giật ḿnh buồn trông
Tôi
nghe tiếng gọi ḍng sông
Nước
trôi mặc nước, ḍng sông mặc ḍng
Tôi
nghe biển gọi mênh mông
Sóng
reo mặc sóng, triều dâng mặc triều
Tôi
nghe tiếng gọi tịch liêu
Núi
nghiêng mặc núi, rừng xiêu mặc rừng ...
Người
làm thơ chỉ cần dăm ba bài tuyệt tác để đời đă là
một phần thưởng vô giá trên chiếu ngồi văn học. Làm
thơ nhiều chưa hẳn đă lên ngôi tiên chỉ, dưới mái
đ́nh làng của thơ. Đă nhiều ễnh ương thơ phú cùng
ḿnh, tung hứng bất cần thân thể. Điếu đóm bên nhau
cũng thơ qua, thơ lại. Ngồi trước đèn, giật tóc sâu
lia lịa để nặn ra thơ. Đi ngoài đường như người mất
hồn, nhờ thơ dẫn lối. Thơ đó chẳng dám lạm bàn, chỉ
đọc cho vui lúc khề khà bên ly rượu. Kể chi ba thứ
lẻ tẻ đó . . .
Với
Mặc Giang, ông sáng tác với lượng thơ đáng nể. Thơ
ông đi theo ḍng đời từ Đông sang Tây, xoay quanh tứ
hướng. Bỡi ông đang thấm nỗi đau của thời đại nhố
nhăng đủ mùi vị hỉ, nộ, ái, nố,...
Tôi
thầm nghĩ ông đang viết nhật kư thơ. Ông muốn tháp
cánh cho thơ bay trên những sinh lộ rộn ră tiếng
cười. Dồn khổ đau, bất hạnh xuống vực sâu tăm tối.
Phải chăng đó là tâm hồn đôn hậu của một nhà thơ
khoác áo . . . ?
Thời
đại để hồn lênh đênh theo khói sóng của ả phù dung
đă cáo chung. Những ông thi sĩ than mây, khóc gió,
giả điên trong tâm thức lượn lờ cũng đă trở thành
những đám mây phù phiếm trên ṿm trời thi ca đương
đại.
Thi sĩ
thời nay phải nhảy xổm với đời. Phải vồ khổ đau, hệ
lụy vứt xuống hố thẳm. Phải lừng lững như thông đầu
non. Viết như Phùng Quán, yêu nói yêu, ghét nói ghét.
Nếu cần, huyệch toẹt cũng chẳng sao ! Ai cười ta, ta
hiểu ḿnh là đủ rồi !
Nhà
thơ Mặc Giang ạ ! Tôi viết vậy và tôi làm vậy đó !
Như thơ tôi đă hơn một lần :
“Ai
như lăo trọc Tiêu Sơn ấy
Ôm mộ
Quỳnh Như khóc một đời
Ta
chẳng phí đâu ḍng nước mắt
Chẳng
t́nh chẳng nghĩa chẳng ly bôi
...
Ê,
thằng gà chết, sao mầy khóc
Uổng
phí hiên ngang cả một trời
Lính
trận hề chi ba lẻ tẻ
Dẫu đời
sương khói đă ra khơi”
Ông
Mặc Giang ạ ! Cuộc đời nào có sá chi, chỉ đáng cho
ta buông tiếng cười kh́. Tôi thích thơ của Phạm
Thiên Thư sáng chói với những ḍng lục bát châu ngọc
“đầy khoang đào hoa”, với Phạm Công Thiện trí tuệ
thâm sâu c̣n hơn bát nhă. Bên Hoa Kỳ, thơ Huệ Thu -
một nhà thơ khoác áo nâu sồng - thấm chất thiền mà
cơi ḷng u uẩn dưới bóng phương trượng.
C̣n nơi
đây, với Mặc Giang, tôi gọi đích danh ông, một nhà
thơ dưới bóng diễm huyền, nhưng tung hứng tất cả tấm
áo trải dài để nhập vào cơi đời hệ lụy . . .
Như thế
chẳng hay hơn sao ???
Đêm
14-11-2005
Phạm
Quang Ngọc
Thơ
Mặc Giang - Như những ḍng sông
Lư
Thừa Nghiệp
Bạn hăy
đọc thơ của Mặc Giang, như những kẻ nhàn du, không
hề vướng bận chuyện Đời cũng như chuyện Đạo. Bạn hăy
thong dong, thư thả bước vào cơi thơ mênh mang của
thi sĩ Mặc Giang. Bạn sẽ đọc bài thơ thứ nhất, rồi
tiếp qua bài thơ thứ hai. Những cảm xúc thơ Mặc
Giang có sức lôi cuốn bạn đọc tiếp thêm nữa, thêm
nữa. Sức hấp dẫn đó hồn nhiên lắm, tươi thắm lắm,
dẫn dắt bạn, đưa đẩy bạn trôi đi ngọt ngào vào những
vần thơ như những ḍng sông, và bạn sẽ đẫm ḿnh
trong những ngọn thủy triều tâm thức thơ ca của Thi
nhân.
Đọc
thơ Mặc Giang, có thể trong thoáng chốc, bạn cảm
nhận được ḿnh đang phiêu du ở những bến bờ xa xăm
lắm, trong cái không gian mênh mông bạt ngàn của
từng cội nguồn cảm hứng, khởi hiện từ trong tâm thể
rộng lớn, thi nhân đă chấp cánh cho những vần thơ
bay lên. Và thực sự Thơ Mặc Giang đă bay đi rất xa
mà bạn đọc khó h́nh dung được đâu là bờ mé của một
tâm lượng vô hạn.
Trong
cái uốn lượn phiêu bồng sương khói, bạn ư thức được
ḿnh đang trôi về đâu đó, êm đềm trên những con sông
dài lấp lánh núi rừng mây nước bao la. Cơi thơ của
Mặc Giang như thế đó, phiêu bạt bốn phương trời, như
những suối nguồn với tất cả sinh lực hùng tráng
thiên nhiên của thời hồng hoang khai thiên lập địa,
những mạch nguồn được kết tụ bởi một thần lực và
tuôn trào thành những ḍng sông. Những ḍng sông
trôi đi, khai phá và sáng tạo.
Toàn
thể Thi phẩm Quê Hương C̣n Đó của Mặc Giang được kết
tập bằng 70 bài thơ, và mỗi bài thơ của Mặc Giang
như một ḍng sông chảy về một phương trời riêng biệt.
Sau
đây chỉ là vài nét chấm phá trong một bức tranh lớn
rộng khôn cùng. Hăy nghe nhà thơ chấm bút cho thơ
bay lên trong đêm bát ngát trăng ngàn qua bài Ta
Cùng Em Hiện Hữu Vô Cùng :
Thanh
thiên như thể trăng ngàn
Huyền
vi như thể đạo vàng chân tâm
Hiện
sinh nào có kiếm tầm
Em là
chân thể uyên thâm bóng h́nh.
Trong
khoảnh khắc thanh tịnh, bỗng thấy muôn vật hài ḥa
nhất như, chẳng hề chướng ngại bao giờ như trong bài
Em Là Ai ? Thi Sĩ !
Trăng
sao lấp lánh
Hiện về
muôn sắc tường vân
T́nh
tang tích tịch muôn vần
Tuôn
như nước chảy có ngần ngại chi.
Thời
gian vẫn nhịp nhàng gơ nhịp cùng mây bay nước chảy,
hành giả vẫn an nhiên tự tại giữa cuộc phong trần
biến thiên phù tạp triền miên “Ḍng sông, tôi gọi
tên em” :
Nh́n
trông ngày lại ngày qua
Thời
gian nào gơ nhịp xa nhịp gần
Nh́n
trông một áng phù vân
Lửng lơ
khắp chốn phong trần sá chi !
Cuộc
thao thức truy t́m có thể đo bằng những tiền kiếp,
lang thang qua từng chặng luân hồi âm u, trôi ch́m
dưới những tầng tâm thức mây mù trần gian. Rồi một
sớm tinh sương, bỗng bừng tỉnh bởi một hồi chuông từ
thiên cổ vọng về. Những câu thơ như niềm tâm cảm mà
Thi sĩ muốn chia sẻ cùng tha nhân trong bài Tôi Chỉ
Là Một Ông Thầy Tu :
Lặng
t́m từ cơi thâm u
Ḷa lên
ánh chớp mây mù trần gian
Lặng
t́m từ cơi mơ màng
Vẽ lên
dấu ngọc leo thang trở về
Lặng
t́m từ cơi u mê
Rung
chuông đánh thức, đă về hay chưa ?
Gật gù
tôi dạ tôi thưa
Đời tôi
ư hữ !!! Thầy Chùa, thế thôi !!!
Thi
phẩm Quê Hương C̣n Đó được thể hiện bằng nhiều thể
loại. Nhưng một khi người đọc bất chợt bước vào một
bài thơ nào, bằng thể loại thơ lục bát, là y như thể
trôi vào một vùng cảm xúc hưng phấn dịu dàng, đằm
thắm mênh mang. Nhẹ nhàng và thanh thản xiết bao của
một bề mặt tâm thức đă thuần thành, như biển đă yên
và chỉ c̣n lại tiếng sóng êm đềm rào rạt miên viễn
khôn nguôi. Lục bát của Thi sĩ Mặc Giang hay là sự
thành công cao ngất của một sở trường nghệ thuật.
Xin
hăy dạo qua thêm một vùng sông biển với những cảm
hứng ngọt ngào Lục Bát, một thể thơ tinh hoa, truyền
thống của Thi ca Việt Nam.
Lắng
nghe gió gọi trên ngàn
T́m mây
mấy lớp dọc ngang lưng trời
Tôi t́m
từng kiếp luân hồi
Tinh
nguyên bóng dáng của tôi nơi nào
Tôi t́m
từng giấc chiêm bao
Tịch
không vô ảnh thảo nào mộng mơ
“Tôi
Gọi Tên Tôi”
Mỗi bài
thơ là một tâm huyết của Mặc Giang, tiếng thơ dấy
lên từ tấm ḷng tha thiết với vạn sự tha nhân. Giữa
trời đất thênh thang sương gió, cảm khái thay những
bậc ly gia với chiếc áo hoại sắc vẫn lấp lánh trên
những nẻo đường mờ ảo của thế gian. Có phải đó là
bàn trường thi cổ lai thanh trầm trác tuyệt, hiển
bày từ bản tâm của trí huệ nguyên thường.
Melbourne 2005 - Lư Thừa Nghiệp |