Lâm Đồng

ĐỊA LÝ

Diện tích: 9.7675 km2.
Dân số (2004): 1.059.508 người.
Tỉnh lỵ: Thành phố Đà Lạt.
Các huyện: Thị xã Bảo Lộc, các huyện Lạc Dương, Đơn Dương, Đức Trọng, Lâm Hà, Bảo Lâm, Di Linh, Đạ Huoai, Đạ Tẻh, Cát Tiên.
Dân tộc: Việt (Kinh), Cờ Ho, Mạ, Lạt ...

Tỉnh Lâm Đồng nằm trên cao nguyên thứ ba và cao nhất của vùng đất Tây Nguyên, cao nguyên Lâm Viên - Di Linh (cao 1.500 m ( 4,500 ft) so với mặt biển), 70% diện tích là núi rừng, phía Bắc giáp tỉnh Đắk Lắk, phía Đông Nam giáp các tỉnh Khánh Hòa, Ninh Thuận và Bình Thuận, phía Tây giáp các tỉnh Bình Phước và Đồng Nai.

Phía Bắc tỉnh là hai dãy núi đi song song từ Đông sang Tây, có đỉnh Chư Yang Sin cao 2.405 m (7,215 ft), Yang Bông cao 1.749 m (5,247 ft). Dãy núi phía Nam sát ngay Đà Lạt, có các đỉnh Đan Sê Na cao 1.950 m (5,850 ft), Lang Biang cao 2.163 m (6,489 ft), Hòn Nga cao 1.948 m (5,844 ft). Giữa hai dãy núi này là nơi bắt nguồn của các dòng sông Đa Dung chảy vào Đồng Nai, sông Cái chảy ra Nha Trang.

Phía Nam của hai dãy núi là cao nguyên Lang Biang, trong đó có thành phố Đà Lạt ở độ cao 1.475 m (4,425 ft). Phía Đông và Nam tỉnh có cao nguyên nhỏ Di Linh cao 1.010 m (3,030 ft), khá bằng phẳng và đông dân cư, là nơi đầu nguồn của sông La Ngà chảy vào Đồng Nai.

Các nhà khí hậu học gọi Đà Lạt là "thành phố của mùa Xuân", vì nhiệt độ trung bình cao nhất trong ngày 24 ° C và nhiệt độ trung bình thấp nhất trong ngày 15 ° C. Lượng mưa trung bình năm 1.755 mm (69 in). Mùa khô từ tháng 12 đến tháng 3 năm sau. Mùa mưa từ tháng 4 đến tháng 11. Có nắng trong tất cả các mùa. Nhờ khí hậu đó cả thành phố Đà Lạt như một vườn hoa trăm hương ngàn sắc suốt quanh năm.

Từ thành phố Sài Gòn đi ôtô theo quốc lộ 20 chừng 300 km (188 miles) là đến Đà Lạt. Con đường sẽ đưa du khách lên cao dần và khi vào Đà Lạt ở thác Prenn thì trước mặt du khách đã là ngút ngàn rừng thông hai lá, ba lá. Đi sâu vào thành phố Đà Lạt, du khách sẽ khám phá một "bảo tàng" của các thác nước, những hồ đẹp, thung lũng, hoa và đồi cỏ.

Nếu đi theo đường 11 từ Phan Rang ngược sông Dinh lên, sau khi vược qua những khu di tích lịch sử của nước Chămpa xưa và những cánh đồng khô ráo quanh năm, chúng ta đứng trên đèo Ngoạn Mục với bức tranh thiên nhiên hùng vĩ đang hiện ra trước mắt.

Mặc dù mới được thành lập được hơn 100 năm từ năm 1893, nhưng Đà Lạt hôm nay đã trở thành địa danh du lịch hấp dẫn du khách trong và ngoài nước, một thành phố nghỉ mát lâu đời ở nước ta.

Đà Lạt nổi tiếng về hồ, về thác nước và rừng thông. Những hồ đẹp ở Đà Lạt là hồ xuân Hương, hồ than Thở, hồ Đa Thiện, hồ Vạn Kiếp, hồ Mê Linh. Những hồ này nằm ngay trong thành phố, tên thơ mộng như cảnh hồ thơ mộng, mỗi hồ gắn liền với một truyền thuyết xa xưa.

Cộng đồng dân cư Đà Lạt là một sự hòa nhập hết sức độc đáo của các dân tộc từ các vùng Bắc, Trung, Nam. Cả tỉnh có trên 20 tộc người, Đông nhất là người Việt Nam, sau đó là C'ho, Mạ, Lạt, Srê, Chu ru,... Người dân ở quanh vùng Đà Lạt và Di Linh trồng rau và hoa cung cấp cho các tỉnh Nam Bộ. Thiên nhiên tươi đẹp đã tạo nên những mẫu người Đà Lạt có phong cách đáng yêu hiền hòa, thanh lịch, mến khách được nhiều người cảm nhận.

Du khách đến Đà Lạt vừa thăm viếng, vừa thưởng thức những sản phẩm Đà Lạt bao gồm nhiều loại trái cây: hồng, mận, đào, bơ,... nhiều món ăn dân tộc độc đáo và các hàng lưu niệm của riêng vùng Đà Lạt.

Vẻ đẹp của Đà Lạt còn được ngợi ca nhiều và hấp dẫn du khách bởi hàng trăm, ngàn loại hoa, loại phong lan độc đáo, hoặc được sản sinh riêng trên mảnh đất này, hoặc được lai tạo từ nhiều nơi như: Pháp, Anh, Hà Lan, Nhật Bản, Đài Loan, Hồng Kông, Ấn Độ, Italy... như hoa Hồng, hoa Bất Tử, hoa Đỗ Quyên, hoa Xác Pháo, hoa Tư Tưởng, hoa Trà Mi, Mimoza, Mai Anh Đào, Thủy Tiên trắng...

Khách sạn du lịch đầu tiên ở Đà Lạt được xây cất năm 1907, đó là ngôi nhà gỗ mang tên khách sạn Hồ (Hotel du Lac). Ngày nay, đến Đà Lạt du khách sẽ cảm nhận có một nét kiến trúc rất nên thơ, lộng lẫy mà kín đáo qua từng ngôi biệt thự ẩn mình trong cây lá hoặc rực rỡ bởi được phủ lên cả một rừng hoa...

THẮNG CẢNH

Thác Prenn: Từ thành phố Sài Gòn theo đường 20 lên Đà Lạt phải qua đèo Prenn dài 10 km (6 miles). Thác Prenn ở ngay chân đèo Prenn, nơi cửa ngõ ra vào Đà Lạt. Xuống ô tô, đi khoảng 100 m (300 ft) du khách sẽ tận hưởngsự êm dịu và duyên dáng của một bức màng nước đổ nhè nhẹ từ độ cao 10 m xuống một thung lung nhỏ, xung quanh đầy hoa lá và đồi thông. Một chiếc cầu cong nho nhỏ được Bắc ngang qua hồ nước. Du khách hãy lên cầu và đi sát tới bức màn nước để cảm nhận sự dịu dàng của thác Prenn.

Hồ Đa Nhim - Đèo Ngoạn Mục: Khu vực này cách thành phố Đà Lạt 40 km (25 miles) về hướng Đông, nằm trên đường từ Phan Rang lên Đà Lạt. Nơi đây con đường phải leo lên núi, qua nhiều đoạn gấp khúc. Trên đường, khi nhìn về Phan Rang du khách sẽ thấy một bức tranh thiên nhiên tuyệt đẹp. Chính vì vậy, người ta gọi con đường này là đèo Ngoạn Mục. Có lẽ đến đây bạn sẽ thấy mình nhỏ bé trước cảnh thiên nhiên hùng vĩ và sẽ nhận thức được khả năng của con người trong việc chinh phục thiên nhiên. Nơi đây còn có nhà máy thủy điện Đa Nhim với hai đường ống dẫn nước trông xa như hai vệt sơn trắng giữa nền xanh biếc của núi rừng.

Thung Lũng Tình Yêu: Thung lũng cách trung tâm thành phố Đà Lạt chừng 5 km (3 miles) về phía Bắc, chìm sâu bên sườn đồi với những vườn thông mọc quanh năm xanh biếc. Dưới thời vua Bảo Đại vùng này được gọi là thung lũng Hòa Bình. Sau đổi thành Thung Lũng Tình Yêu. Năm 1972 nhờ đắp một con đập lớn vắt ngang thung lũng đã tạo ra một hồ nước lóng có tên là hồ Đa Thiện. Vì có hồ mà thung lũng này càng thêm thơ mộng, tăng thêm sự hấp dẫn đối với du khách và nhất là đối với những lứa đôi ở khắp miền đất nước.

Trường Đại Học Đà Lạt: Nằm tại trung tâm thành phố trong khuôn viên rộng hơn 40 ha xanh mát những đồi thông, phía Nam là sân golf và mặt nước Hồ Xuân Hương lung linh quanh năm, sau lưng là dãy Lang Biang hùng vĩ. Quang cảnh nơi đây đan xen cây cảnh, rừng thông làm cho sinh viên luôn có cảm giác đang sống và học tập giữa thiên nhiên. Đai học Đà Lạt là một trong những trường đại học ra đời sớm ở miền Nam vào cuối thập niên 50 của thế kỷ 20.

Thác Cam Ly: Du khách đi dạo ven Hồ Xuân Hương cũng nghe tiếng suối chảy róc rách.

Một dòng suối đổ vào hồ ở phía Bắc, một dòng thác từ hồ chảy ra ở phía Nam luồn dưới một cây cầu, ở gần bến xe. Chân cầu là đập ngăn dòng suối lại để điều hòa mực nước hồ. Cả hai dòng suối đều mang tên Cam Ly. Dòng chảy ra lượn về phía Tây, khi cách hồ 2 km (1 miles) dòng nước phải vượt qua một đoạn suối bị chặn ngang bởi những tảng đá hoa cương lớn, tạo thành thác Cam Ly đẹp nổi tiếng của Đà Lạt.

Hồ Xuân Hương: Là hồ đẹp nhất ở trung tâm thành phố Đà Lạt. Đây là hồ lớn ở Đà Lạt, rộng chừng 5 km2 (2 square miles). Hồ Xuân Hương có hình mảnh trăng lưỡi liềm, là nơi thơ mộng, cuốn hút khách nhàn du, cũng là nơi hò hẹn của những đôi bạn tâm tình. Mặt hồ phẳng lặng như tấm kính pha lê, soi bóng những hàng thông reo hát suốt ngày đêm. Những con đường quanh hồ rợp bóng cây tùng, tạo thêm vẻ thơ mộng cho hồ. Du khách có thể ngồi dưới gốc tùng buông lưỡi câu, hoặc đi chơi trên mặt hồ bằng những chiếc xe đạp nước mang dáng con thiên nga, hoặc dừng chân ở nhà Thủy Tạ với cách kiến trúc đặc biệt, để thưởng thức những ly cafe đậm đà hương vị Đà Lạt.

Sân Golf Đà Lạt: Nằm ở trung tâm thành phố, sân golf Đà Lạt là loại 18 lỗ theo tiêu chuẩn quốc tếvà bắt đầu hoạt động từ đầu năm 1994.

Sân golf ở vị trí đồi Cù nổi tiếng ngày xưa, với sườn đồi thoai thoải soi bóng xuống Hồ Xuân Hương. Kỹ thuật thiết kế độc đáo của sân golf và phong cảnh thiên nhiên tuyệt diệu ở đây sẽ làm hài lòng du khách yêu môn thể thao quý tộc này.

 

Chợ Đà Lạt: Là một trong những chợ đẹp của Việt Nam, nổi tiếng với nhiều loại hàng hóa, đặc biệt là trái cây, hoa, rau tươi mà ít có một nơi nào so sánh nổi. Đây chính là nơi cung cấp hoa, rau tươi cho Sài Gòn và các tỉnh Nam Bộ.

KINH TẾ

Đồng bào cư ngụ trong tỉnh phần lớn là người Kinh, rồi đến người Thượng gồm hai sắc tộc chính là K'ho (có các sắc dân phụ là Mạ, Sré, Nop), và Roglai. Người dân theo tôn giáo chính là Thiên Chúa, Phật, Cao Đài, thờ phụng Tổ tiên và Thần linh.

Lâm Đồng trồng được hai thứ lúa là lúa núi và lúa gieo. Các hoa màu phụ và trái cây gặt hái khả quan là khoai mì, khoai lang, bắp, ca cao, dâu nuôi tằm sầu riêng, bơ, mít cam, quít, bưởi, chuối, đu đủ. Đu đủ và sầu riêng Lâm Đồng ngon nổi tiếng. Hai loại cây kỹ nghệ được trồng có số đáng kể là cà phê và trà. Loại trà và cà phê Bảo Lộc thơm ngon nổi tiếng.

Gần ba phần tư diện tích Lâm Đồng là rừng núi nên đã mang lại nhiều lâm sản quí giá như các gỗ thông, dầu, sao, cẩm lai, bạch tùng, cùi, nhựa thông và dầu thông. Chính vì đồng cỏ tươi tốt nên việc chăn nuôi có kết quả tốt. Ngược lại, Lâm Đồng chưa thấy cókhoáng sản nào được khai thác.

Những loại đàn đá tìm thấy ở Lộc Lâm (huyện Bảo Lộc) và Klong (huyện Lạc Dương) đã chứng minh truyền thống văn hóa lâu đời của đồng bào ta ở đây. Đa số đồng bào sống ở Đà Lạt là người Kinh, còn lại là người Thượng sắc tộc Lat và Chill. Dân chúng theo đạo Phật, Thiên Chúa và Cao Đài.

Nói đến nền kinh tế và thương mại của Đà Lạt là phải nói đến ngành trồng rau và trái cây. Đất ở đây không dùng vào việc trồng lúa. Những loại hoa màu chính là sa-lát, bông cải, cà rốt, khoai tây, tỏi tây, su hào, hành,... Ngoài các loại rau, dân ta còn trồng nhiều vườn hoa để sản xuất như hoa hồng, uất kim hương (Tulipe) huệ tây (Lys), Lay-ơn (Glaieuf)...

Rừng Đà Lạt có nhiều loại lan rất nổi tiếng. Về trái cây có mận tây, đào, hồng, bơ, dâu tây... Mận Trại Hầm rất ngon. Trước 1975, các loại cây hoa màu, cây ăn trái và hoa của Đà Lạt được cung cấp đến thành phố Sài Gòn và các tỉnh khác với số lượng rất lớn. Dân chúng còn làm rượu mận phổ biến khắp nơi. khoáng sản chỉ có hầm đá dùng để xây đường xá và cao lanh dùng làm đồ gốm.

LỊCH SỬ

Trước đây Lâm Đồng là vùng rừng núi rậm rạp đầy sơn lâm chướng khí, đầm lầy nước đọng, không ai sinh sống và chỉ là vùng đồi núi hoang vu thuộc dãy núi Lâm Viên (Lang Bian) cao 2.100 thước, có vài con đường nhỏ và lác đác vài căn nhà của đồng bào Thượng. Cho đến khi người Phù Nam bắt đầu chiếm vùng đồng bằng sông Cửu Long thì thổ dân nơi này rút về vùng Lâm Đồng khai quang đất đai và thành lập tiểu quốc Mạ. Người Mạ nổi tiếng khéo tay, chịu khó, biết trồng cây bông và dệt vải.

Đến thế kỷ 17, chúa Nguyễn Phúc Chu chiếm được Chân Lạp, cho Nguyễn Bữu Kinh làm quan, thì tiểu quốc người Mạ nhập chung vào nước ta. Năm 1899, quân Pháp cử một phái đoàn nghiên cứu địa chất do Emest Outrey dẫn đầu đến khảo sát vùng Lâm Đồng và nghiên cứu mở con đường nối liền với tỉnh Bình Thuận. Trong cùng năm, vùng Lâm Đồng được lập thành tỉnh lấy tên là Đồng Nai Thượng và Ernest là Công sứ. Tỉnh lỵ mang tên Djiring.

Đến năm 1903. Tỉnh Đồng Nai Thượng bị bãi bỏ và đất này sát nhập vào Bình Thuận. Năm 1920, tỉnh Đồng Nai Thượng được tái lập với quận Djlring (Di Linh) Blao (Bảo Lộc) và Dran Fyan (Đơn Dương). Tỉnh lỵ vẫn đặt ỡ Di Linh.

"Đà Lạt" là tiếng phiên âm của chữ "DaLat". "Da" có nghĩa sông; "Lat" là tên của bộ lạc Thượng sống ở nơi đây. "Dalat" có nghĩa là sông của người Lat (tức suối Cam Ly ngày nay).

Thời gian quân Pháp mới xâm chiếm nước ta, vùng đất Đà Lạt thuộc quyền cai trị của tù trưởng người Thượng tên Yagut đã nổi lên chống quân Pháp. Sau này, dân chúng trong vùng nhớ công ơn và đặt con đường mang tên ông.

Trong cuộc mở mang đất đai về phía Nam của tổ tiên ta, vùng Đà Lạt được sát nhập vào tỉnh Khánh Hòa, nhưng việc khai thác miền sơn cước chưa được triều đình lưu ý đến. Cho đến khi quân Pháp đô hộ nước ta, chúng cử phái đoàn Yer-sin lên nghiên cứu vùng này vào năm 1897.

Sau những cuộc khảo sát đất đai. Toàn quyền quân Pháp là Paul Doumer cho xây dựng sở khí tượng và trung tâm thí ngiệm việc trồng trọt vùng này, đồng thời mở một con đường từ miền duyên hải Trung phần lên đến đây, Thị xã Đà Lạt bắt đầu thành hình nhưng sinh hoạt còn kém. Năm 1915, toàn quyền Doumer mở mang thêm. Đến năm 1923,Toàn quyền Maurice Long được lệnh mở rộng thị xã và giao cho kiến trúc sư Pháp là Hebrard soạn đồ án để biến Đà Lạt thành một thủ đô Liên Bang Đông Dương.

DI TÍCH

Các Dinh Thự: Đà Lạt có ba dinh thự lộng lẫy mà mọi người quen gọi vắn tắt là Dinh 1, Dinh 2 và Dinh 3. Các dinh thự này đều được kiến trúc theo kiểu Pháp và xây trên các ngọn đồi thoai thoải ở những vị trí đẹp và nên thơ. Nếu đi bộ lên dinh, du khách sẽ đi theo các bậc thang xây. Ô tô thì đi theo đường dốc thoai thoải lên tận nơi. Du khách sẽ đi dạo dưới những tán thông và nghe tiếng rì rào êm tai của lá. Dinh 2 nằm trên đồi, cách trung tâm thành phố Đà Lạt khoảng 2 km (1 miles), nơi cắt của hai đường Trần Hưng Đạo và đường Khởi Nghĩa Bắc Sơn. Dinh 2 trước kia là dinh Toàn quyền Pháp, còn bây giờ được sử dụng làm nhà khách. Dinh được xây dựng năm 1933 gồm 25 phòng, đồ đạc trong phòng vẫn được giữ nguyên như xưa. Dinh 3 của vua Bảo Đại, ông vua cuối cùng của triều Nguyễn. Du khách đến tham quan Dinh 3 sẽ được xem cách bài trí của một gia đình hoàng tộc, xem ảnh vua Bảo Đại và hoàng hậu Nam Phương cùng các hoàng tử, công chúa. Dinh 3 còn gọi là biệt thự nghỉ hè của vua Bảo Đại (sau này còn gọi là Biệt Điện Quốc Trưởng) gồm có 25 phòng, được xây dựng năm 1933. Đến nay dinh 3 còn được giữ gần như nguyên vẹn. Dinh 3 nằm trên một đồi thông, cách viện Pasteur 500 m (1,500 ft) về hướng Đông Nam, trên đường Lê Hồng Phong cách trung tâm thành phố 2 km (1 miles).

Chùa Linh Sơn: Nằm trên một quả đồi, cách trung tâm thành phố Đà Lạt 700 m (2,100 ft) trên đường Nguyễn Văn Trỗi, chùa được dựng vào năm 1938 trong một khuôn viên rộng và trải qua nhiều đời sư trụ trì. Hòa Thượng Thích Từ Mẫn trụ trì chùa từ năm 1964 đến nay. Ở chính điện thờ đức Phật Thích Ca làm bằng đồng, nặng 1.25 tấn, đúc năm 1952. Ngoài ra chùa còn có phòng phát hành kinh sách và hàng lưu niệm.

Chùa Linh Phong (Chùa Sư Nữ): Chùa tọa lạc ở đường Hoàng Hoa Thám, thành phố Đà Lạt. Chùa ở trong một khuôn viên rộng và đẹp. Chùa được dựng năm 1944. Sau đó sư bà Thích Nữ Từ Hương đã xây dựng thành ngôi Ni Tự. Trong chùa chỉ toàn sư nữ tu. Chánh điện thờ đức phật A-Di-Đà, hai bên thờ Bồ Tát Quan Thế Âm và Bồ Tát Đại Thế Chí, tượng được làm bằng đồng.

Chùa Linh Quang: Chùa tọa lạc ở số133 đường Hai Bà Trưng, Đà Lạt. Chùa do hòa thượng Thích Nhân Thứ tạo lập năm 1931, sau đó được các Hòa thượng kế tiếp trùng tu, đặc biệt là vào các năm 1958 và 1972 dưới thời hòa thượng Thích Minh Cảnh trụ trì, chùa đã được sửa cho lớn. Ở các góc mái chùa đắp nổi hình chim phượng rất cầu kỳ và tinh xảo trong khuôn viên chùa có khu vườn tháp mộ. Chùa Linh Quang là ngôi tổ đình đầu tiên tại thành phố Đà Lạt.

Chùa Thiên Vương Cổ Sát (Chùa Phật Trầm, Chùa Tàu): Đây là một địa danh quen thuộc đối với khách du lịch, đặc biệt là khách Trung Quốc. Chùa tọa lạc trên đồi thông, tại số 385 đường Khe Sanh, cách trung tâm thành phố Đà Lạt khoảng 5 km (3 miles). Chùa được hòa thượng Thọ Dã (người của Hội quán Trung Hoa) xây dựng vào năm 1958. Đến năm 1989, ông Lê Văn Cảnh đứng ra tổ chức trùng tu. Chùa Thiên Vương còn được gọi là chùa Tàu, theo hệ phái Phật giáo Huê Nghiêm của Trung Quốc. Ngôi chùa gồm ba tòa nhà màu vàng. Ở Minh Quang bảo điện thờ Tây Phương Tam Thánh: Phật Thích Ca, Quan Âm Bồ Tát và Đại Thế Chí Bồ Tát. Mỗi tượng cao 4 m (12 ft), nặng 1,5 tấn, được hòa thượng Thọ Dã đặt từ Hồng Kông đem về năm 1958. Trong chùa có các tượng Tứ Thiên Vương to lớn và cao 2,60 m (7.80 ft) đúc bằng xi măng.

Thiền Viện Trúc Lâm: Tọa lạc bên hồ Tuyền Lâm, phường 3, thành phố Đà Lạt trong một khung cảnh thiên nhiên thoáng đãng, nên thơ. thiền viện được khởi công xây dựng vào ngày 28-5-1983 trên một khu đất rộng 25 ha, bao gồm 2ha xây dựng thiền viện 23 ha vườn chùa. Thiền viện được khánh thành vào ngày 19-3-1994. Vị viện chủ tạo dựng nên thiền viện là hòa thượng Thích Thanh Từ, đồng thời là viện chủ thiền viện Thường Chiếu ở Đồng Nai.

Ga Đà Lạt: Nằm về phía Đông, cách Hồ Xuân Hương khoảng 500 m (1,500 ft) là ga xe lửa Đà Lạt. Mặc dù ngày nay người ta không sử dụng được đường sắt lên Đà Lạt, song ga Đà Lạt vẫn là một điểm tham quan thú vị dành cho du khách mỗi khi đến đây. Đoạn đường sắt nối Đà Lạt với Tháp Chàm (Phan Rang) được khởi công xây dựng từ năm 1915, dài 84 km (52 miles) và vận chuyển từ năm 1928 đến năm 1964. Sau đó thì ngừng hoạt động do chiến tranh. Ngày nay, một đoạn đường 8 km trong thành phố đã được khôi phục để đưa khách du lịch đi thăm làng dân tộc Trại Mát.
 

LỄ HỘI

Đà Lạt mang đậm trong mình bản sắc văn hóa Tây Nguyên đẹp như huyền thoại. Đến đây, du khách sẽ có dịp thăm các buôn làng của dân tộc ít người như M’nông, Mạ, C'Ho... những người dân hiền lành sống bằng nghề làm rẫy, làm vườn, trồng cà phê,cacao, chè, chăn nuôi gia súc, gia cầm... Vào những ngày hội làng, ngày vui của gia đình, du khách sẽ được xem họ múa, hát, chơi nhạc bằng những nhạc cụ độc đáo mà âm thanh của nó nghe như tiếng gió hú, tiếng thác chảy trên ghềnh đá.

Lễ Hội Ăn Trâu (Dân Tộc Cơ Ho ): Lễ hội được tổ chức rất linh đình thường là sau khi thu hoạch xong mùa màng, chuẩn bị vào mùa rẫy mới. Trong các nghi lễ này, người C'Ho dùng nhiều nhạc cụ cổ truyền. Bên bếp lửa và chén rượu cần, già làng kể cho con cháu nghe nhiều sự tích, truyền thuyết huyền thoại, giảng giải thơ, ca dao, giảng giải về nòi giống và quê hương đất nước.

Lễ Cúng Thần Suối (Dân Tộc Mạ): Người Mạ tin vào các thần: Trời là thần tối cao, thần Sông, thần Núi, thần Hỏa... trong đó nghi lễ cúng thần suối của người Mạ mang nhiều sắc thái tín ngưỡng dân gian.

Lễ Cúng Thần Bơ Mung (Dân Tộc Chu Ru): Đây là nghi lễ lớn nhất của người Chu Ru, thường được tổ chức vào tháng 2 âm lịch. Nghi lễ này gắn liền với các nghi lễ nông nghiệp như cúng thần Đập Nước, thần Mương Nước, thần Lúa, ăn mừng lúa mới...